Nội dung chính
Đại biểu Hà Sỹ Đồng đề xuất chỉ áp dụng tỷ lệ đồng thuận 75% khi thu hồi đất cho các dự án trọng điểm quốc gia, thay vì áp dụng đại trà.
Quan điểm các đại biểu về tỷ lệ đồng thuận 75%
Vào chiều 1/12, Quốc hội đã thảo luận dự thảo Nghị quyết về một số cơ chế tháo gỡ khó khăn trong thi hành Luật Đất đai. Chủ đề nóng nhất là việc thu hồi đất khi nhà đầu tư đạt được thỏa thuận với hơn 75% diện tích và hơn 75% người có đất. Dưới đây là những ý kiến nổi bật của các đại biểu.
Đại biểu Hà Sỹ Đồng (cựu Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị)
Ông đề nghị chỉ áp dụng tỷ lệ 75% cho các dự án trọng điểm quốc gia, hạ tầng chiến lược hoặc những dự án đã bị bồi thường kéo dài nhiều năm mà chưa hoàn thành. Ông cho rằng, để tăng độ an toàn pháp lý, tỷ lệ có thể nâng lên 80‑85%.
Đại biểu Trần Văn Tiến (Ủy viên kiêm nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính)
Ông nhấn mạnh rằng việc đồng thời đáp ứng hai tiêu chí (diện tích và số người) là rất khó thực hiện. Cần có nghiên cứu thực địa để xác định tại sao lại chọn mức 75% thay vì 60% hoặc mức khác, đồng thời cung cấp số liệu thống kê về số dự án hiện đang gặp tắc nghẽn.
Đại biểu Dương Khắc Mai (Phó trưởng đoàn Đại biểu tỉnh Lâm Đồng)
Ông đánh giá đề xuất là giải pháp khả thi để tránh dự án bị đình trệ vì không đạt đồng thuận dân cư, nhưng yêu cầu cơ sở khoa học rõ ràng hơn. Ông đề nghị cung cấp số liệu thống kê về tỉ lệ dự án bị tắc do không đạt thỏa thuận.
Đại biểu Nguyễn Thị Thu Thủy (Ủy viên kiêm nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp)
Bà nhấn mạnh cần xác định rõ phạm vi áp dụng của tỷ lệ 75% để bảo đảm ổn định xã hội và an ninh trật tự, nhất là khi quy mô dự án và diện tích khác nhau.
Đại biểu Đoàn Gia Lai
Đại biểu cho rằng phần 25% còn lại có thể gây bất ổn xã hội, khiếu nại và kiện tụng hành chính nếu không được xử lý hợp lý.
Phản hồi của Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường
Bộ trưởng Trần Đức Thắng cho biết Luật Đất đai 2024 đã quy định 31 trường hợp Nhà nước thu hồi đất. Để đáp ứng mục tiêu phát triển kinh tế, dự thảo sẽ bổ sung ba trường hợp mới, trong đó có việc thu hồi phần diện tích còn lại sau khi nhà đầu tư đã thỏa thuận được trên 75% diện tích và 75% chủ sở hữu.
Ông nhấn mạnh rằng tỷ lệ 75% là “trường hợp đặc biệt” cần được cân nhắc kỹ lưỡng về kinh tế‑xã hội, an ninh trật tự và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân. HĐND cấp tỉnh sẽ có trách nhiệm xem xét và quyết định thu hồi phần còn lại.
Phương án bồi thường và tiến trình thông qua
Dự thảo mới nhất (ngày 30/11) đã bổ sung hai phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi đạt tỷ lệ đồng thuận 75%:
- Nhà đầu tư chịu chi phí chênh lệch nếu giá đất thỏa thuận cao hơn mức bồi thường của Nhà nước; chi phí này sẽ được tính vào ngân sách dự án.
- HĐND cấp tỉnh thu hồi phần còn lại và chuyển giao cho nhà đầu tư.
Phó đoàn đại biểu TP Hải Phòng Nguyễn Thị Việt Nga cho rằng phương án này cân bằng lợi ích giữa Nhà nước, người có đất và nhà đầu tư, giảm nguy cơ tranh chấp. Trong khi đó, Phó đoàn đại biểu Khánh Hòa Đàng Thị Mỹ Hương lưu ý rằng mức bồi thường có thể thấp hơn giá thị trường, gây thiệt hại cho người dân.
Theo dự kiến, Quốc hội sẽ biểu quyết thông qua Nghị quyết tháo gỡ khó khăn trong thi hành Luật Đất đai vào ngày 11/12.
Anh Tú
