Nội dung chính
SBIC – tập đoàn từng được mệnh danh là “quả đấm thép” của nền kinh tế – đã chính thức bị Tòa án mở thủ tục phá sản do mất khả năng thanh toán.
Quyết định mở thủ tục phá sản
Theo quyết định của TAND khu vực 2 – Hà Nội, ngày 14‑1, Tổng công ty Công nghiệp tàu thủy (SBIC, tiền thân là Vinashin) cùng Công ty TNHH MTV Đóng tàu Bến Thủy bị tuyên bố mất khả năng thanh toán và phải tiến hành thủ tục phá sản.
Quyết định này được đưa ra sau khi Tòa án xác định có căn cứ chứng minh hai doanh nghiệp đã không đáp ứng được nghĩa vụ tài chính theo quy định của pháp luật.
Thời hạn và yêu cầu đối với chủ nợ
Trong vòng 30 ngày kể từ ngày quyết định (tới ngày 13‑2), các chủ nợ phải gửi giấy đòi nợ tới TAND khu vực 2 – Hà Nội, địa chỉ 30 Huỳnh Thúc Kháng, phường Láng, Hà Nội.
Giấy đòi nợ cần được gửi cho quản tài viên hoặc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản. Trường hợp có bất khả kháng hoặc trở ngại khách quan, quy định sẽ áp dụng khoản 4 Điều 66 Luật Phá sản.
Giấy đòi nợ phải nêu rõ các khoản nợ có bảo đảm, phương thức bảo đảm và các khoản nợ không có bảo đảm. Nếu có bồi thường theo hợp đồng, cũng phải ghi cụ thể.
Lịch sử tái cấu trúc và nguyên nhân dẫn đến phá sản
SBIC là tên mới của Vinashin sau quá trình tái cơ cấu kéo dài từ 2010 đến 2013. Trước đây, Vinashin được xem là “quả đấm thép” với hơn 240 đơn vị thành viên, hoạt động đa ngành. Tuy nhiên, năm 2010 Thanh tra Chính phủ công bố kết luận chỉ ra nhiều sai phạm và thua lỗ nghiêm trọng, khiến Vinashin thâm hụt gần 5.000 tỷ đồng, không bảo toàn được vốn Nhà nước.
Sau khi lãnh đạo bị xử lý hình sự, Vinashin bắt đầu tái cấu trúc. Đến năm 2013, công ty được chuyển thành tổng công ty và đổi tên thành SBIC. Giai đoạn 2014‑2023, SBIC không trực tiếp sản xuất, kinh doanh mà chủ yếu đóng vai trò quản lý, điều hành và định hướng hoạt động chung, nhưng kết quả kinh doanh vẫn không hiệu quả.
Vào tháng 4‑2024, SBIC tự nguyện nộp đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản lên TAND Hà Nội vì mất khả năng thanh toán. Tiếp theo, hàng loạt công ty con như Công ty TNHH MTV Đóng tàu Phà Rừng, Bạch Đằng, Hạ Long, Đóng tàu và công nghiệp hàng hải Sài Gòn, CNTT Sài Gòn, Cam Ranh và Thịnh Long cũng lần lượt nộp đơn.
Đề xuất hỗ trợ người lao động
Song song với quá trình phá sản, Bộ Giao thông Vận tải (nay là Bộ Xây dựng) đã kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo Bộ Lao động – Thương binh & Xã hội (nay là Bộ Nội vụ) xem xét cơ chế khoanh nợ bảo hiểm xã hội cho người lao động và miễn lãi chậm đóng. Nếu nguồn thu từ phá sản không đủ chi trả đầy đủ chế độ cho người lao động, đề xuất cho phép sử dụng ngân sách Nhà nước.
Bộ GTVT cũng đề xuất quyết toán quỹ tiền lương cho người lao động và người quản lý tại công ty mẹ và các đơn vị thuộc SBIC dựa trên số thực chi giai đoạn 2014‑2023; từ năm 2024 trở đi, tiền lương sẽ được xác định theo kết quả sản xuất, kinh doanh của từng đơn vị.


Kết luận và góc nhìn chuyên môn
Trường hợp SBIC cho thấy dù có tái cấu trúc và đổi tên, nếu không giải quyết triệt để các vấn đề tài chính cốt lõi, doanh nghiệp vẫn dễ rơi vào bẫy nợ nần và cuối cùng phải chịu thủ tục phá sản. Các nhà quản trị cần chú trọng vào việc cải thiện hiệu quả kinh doanh, kiểm soát chi phí và duy trì thanh khoản chặt chẽ.
Bạn có câu hỏi nào về quy trình phá sản hay muốn biết cách bảo vệ quyền lợi của người lao động trong trường hợp tương tự? Hãy để lại bình luận hoặc đăng ký nhận bản tin để cập nhật những phân tích sâu hơn.