Nội dung chính
Trung Quốc đang triển khai chiến dịch “nhổ cỏ tận gốc” để tiêu diệt các băng nhóm lừa đảo trực tuyến ở Đông Nam Á.
Bối cảnh lừa đảo mạng tại Đông Nam Á
Trong những năm gần đây, các đường dây lừa đảo trực tuyến đã biến khu vực Đông Nam Á thành “nơi ươm mầm” của hàng nghìn vụ gian lận tài chính, tình cảm và đầu tư giả mạo. Theo báo cáo của Liên hợp quốc (UNODC, 2023), khu vực này chiếm khoảng 30% các vụ lừa đảo xuyên quốc gia, với nạn nhân đến từ hơn 40 quốc gia.
Chiến dịch “nhổ cỏ tận gốc” của Bắc Kinh
Những nỗ lực của Trung Quốc không còn là các cuộc điều tra rải rác mà đã trở thành một chiến dịch quy mô quốc gia. Như AFP ghi nhận, vào tháng 11/2025, Bộ Công an Trung Quốc công bố “kế hoạch nhổ cỏ tận gốc” nhằm bắt giữ các ông trùm đứng đầu các mạng lưới lừa đảo, đồng thời dẫn độ họ về nước để xét xử.
Các vụ bắt giữ tiêu biểu
1. Trùm Chen Zhi (Campuchia)
Chen Zhi, người gốc Trung Quốc, được coi là “đầu não” của tập đoàn Prince Group – một vỏ bọc cho “đế chế lừa đảo không gian mạng” quy mô lớn. Sau nhiều tháng hợp tác điều tra chung giữa Campuchia và Trung Quốc, ông bị bắt tại Phnom Penh và được dẫn độ về Bắc Kinh trong tuần này.
2. Doanh nhân She Zhijiang (Bangkok)
She Zhijiang, sáng lập Tập đoàn Yatai, bị cáo buộc vận hành trung tâm lừa đảo tại khu vực biên giới Thái Lan‑Myanmar. Sau 3 năm giam giữ ở Bangkok, ông cũng đã bị còng tay lên chuyến bay về Trung Quốc vào tháng 11/2025.
3. Chiến dịch “cắt đứt dòng chảy”
Bộ Công an Trung Quốc vừa phát lệnh truy nã thêm hơn 100 đối tượng được xem là “nhà tài trợ tài chính then chốt” của các mạng lưới lừa đảo. Các cơ quan thực thi pháp luật ở Thái Lan, Myanmar và Campuchia đã ký thỏa thuận hợp tác để chia sẻ thông tin và thực hiện các lệnh bắt giữ đồng thời.
Tác động và triển vọng
Việc bắt giữ và dẫn độ các ông trùm không chỉ làm giảm đáng kể nguồn thu của các mạng lưới lừa đảo mà còn gửi một tín hiệu mạnh mẽ tới các quốc gia trong khu vực: không có “nơi ẩn náu” an toàn cho tội phạm mạng. Tuy nhiên, các chuyên gia an ninh mạng cảnh báo rằng, sau khi các lãnh đạo bị tiêu diệt, các nhóm phụ sẽ nhanh chóng tái cấu trúc và thay đổi ngôn ngữ hoạt động để tránh bị phát hiện.
Những nỗ lực đa quốc gia này cần được duy trì, đồng thời các nền tảng kỹ thuật số phải tăng cường công cụ giám sát và cảnh báo sớm. Theo Bloomberg, các công ty công nghệ lớn đã giảm 15% số tài khoản giả mạo trong khu vực từ đầu 2024 đến cuối 2025 nhờ áp dụng AI phân tích hành vi.
Đối với người dùng, việc nâng cao nhận thức về các dấu hiệu lừa đảo (yêu cầu chuyển tiền qua ví điện tử không rõ nguồn, lời hứa lợi nhuận “đảm bảo”, hoặc yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân qua kênh không chính thức) vẫn là biện pháp phòng ngừa hiệu quả nhất.
