Nội dung chính
UAV Molniya – một nền tảng không người lái giá rẻ – đang biến đổi hoàn toàn cách chiến đấu trên mặt trận Ukraine.
Chi phí siêu thấp, khả năng sản xuất hàng loạt
Molniya được thiết kế với mục tiêu tối ưu chi phí: mỗi chiếc chỉ tốn vài trăm USD để lắp ráp, nhờ cấu trúc đơn giản và không phụ thuộc vào một nhà máy duy nhất. Điều này cho phép Nga sản xuất hàng nghìn đơn vị trong thời gian ngắn, tạo ra một nguồn cung cấp vũ khí không người lái không thể ngăn chặn.
Mở rộng vùng xám sát thương
Khi các đơn vị Ukraine lần đầu gặp Molniya vào năm 2024, họ vẫn duy trì một “vùng an toàn” khoảng 18‑20 km sau tuyến tiền tuyến. Tuy nhiên, theo lời Samir – chỉ huy tiểu đoàn Antares (Lữ đoàn Rubizh, Lữ đoàn số 4), một đêm chỉ với 5‑6 chiếc Molniya đã thiêu rụi xe tải trên cùng một con đường, chứng minh rằng khoảng cách này không còn an toàn. Kẻ thù đã đẩy ranh giới an toàn xuống còn 10‑12 km, khiến các tuyến hậu cần và các đơn vị bộ binh phải di chuyển trong môi trường có nguy cơ cao.
Chiến thuật thay đổi
Ban đầu, Molniya được dùng để tấn công các mục tiêu hậu cần ở khoảng 20 km. Trong năm 2025‑2026, kịch bản đã chuyển sang tấn công trực tiếp các vị trí tiền tuyến, với độ sâu bay lên tới 50 km hoặc hơn. Điều này làm thu hẹp đáng kể khu vực an toàn của lực lượng Ukraine và buộc họ phải thay đổi toàn bộ quy trình di chuyển và bảo vệ.
Biến thể và công nghệ mới
Nhờ tính linh hoạt, Nga đã phát triển nhiều phiên bản Molniya. Phiên bản phổ biến nhất là Molniya‑2, trọng lượng cất cánh tối đa khoảng 10 kg, tải trọng chiến đấu 3‑5 kg, tầm bay 30 km và thời gian bay lên tới 40 phút. Các biến thể khác thay đổi trọng lượng, hệ thống động lực và thậm chí chuyển sang điều khiển bằng cáp quang, loại bỏ hoàn toàn nguy cơ bị nhiễu điện tử.
Đột phá công nghệ
Trong một loạt thí nghiệm, Nga đã gắn đầu đạn nhiệt áp, tích hợp trí tuệ nhân tạo để tự động nhận diện mục tiêu, và thậm chí thử nghiệm “tàu sân bay trên không” – một nền tảng Molniya mang theo các UAV cỡ nhỏ để thực hiện nhiệm vụ đa dạng. Một hướng phát triển nữa là chuyển Molniya‑2 thành UAV trinh sát chi phí thấp, cung cấp thông tin tình báo trong thời gian thực.
Tác động thực tiễn trên mặt trận
Đối với Ukraine, Molniya không phải là một “cuộc chiến mới” mà là một mức độ rủi ro gia tăng trong các quy trình đã quen thuộc. Các đơn vị phải đối mặt với việc giảm thiểu khoảng cách an toàn, tăng cường phòng thủ điện tử và thay đổi cách bố trí hậu cần. Theo báo cáo của Bộ Quốc phòng Ukraine, trong năm 2025‑2026, các vụ tấn công Molniya đã làm giảm 15 % hiệu suất di chuyển của các xe tải hậu cần trên các tuyến quan trọng.
Những biến thể đa năng và khả năng sản xuất nhanh chóng khiến Molniya trở thành một “mắt xích” trong chuỗi vũ khí không người lái của Nga – từ UAV trinh sát, UAV FPV cho tới các hệ thống pháo binh. Mặc dù không phải là công nghệ đột phá, nhưng sức mạnh thực tế nằm ở quy mô và tính linh hoạt của nó.
Trong bối cảnh chiến tranh hiện đại, Molniya là minh chứng rõ ràng cho việc “số lượng thắng chất lượng” khi một nền tảng đơn giản được tối ưu hoá liên tục để đáp ứng mọi kịch bản chiến đấu.
